استانبول

استانبول (به ترکی استانبولی: İstanbul) یا قسطنطنیه بزرگ‌ترین شهر مملکت ترکیه و مرکز فرهنگی و اقتصادی آن است. این شهر در کناره تنگه بسفر و دریای مرمره قرار دارد. تنگهٔ بسفر دو قارهٔ آسیا و اروپا را ازیکدیگر متمایز می‌کند و استانبول تنها شهر کبیر جهان است که در دو قاره قرار دارد. بندر طبیعی شاخ طلایی یا کنداب در این شهر واقع است.
این نبکوتر شهر به عنوان پایتخت فرهنگ اروپا در سال ۲۰۱۰ برگزیدن شده‌است. در ضمن از لحاظ تعداد گردشگران خارجی سومین شهر توریستی دانشمند به شمار می‌رود.
در ابتدا که این شهر را در دههٔ ۶۶۰ پیش از میلاد بنا کردند، بوزانتیون نامیدندش که به نظر می‌رسد از نام شخصی به بوزاس گرفته شده باشد. بعد از آنکه کنستانتین بزرگ این شهر را به عنوان پایتخت جدید شرقی امپراتوری روم برگزید، شهر نزد ملت به کنستانتینوپل به معنای «شهر کنستانتین» معروف گشت. اگرچه کنستانتین سعی کرد نام Nea Roma به معنای «رم جدید» را بر آن نهد، ولی این اسم نزد مردم مقبول نیفتاد و فراگیر نگشت. مسلمانان که از دیر باز با رومیان مراوده داشتند، این شهر را قسطنطنیه یا قسطنطینیه نامیدند. نام دیگر شهر استانبول بود که از عبارت یونانی εἰς τὴν Πόλιν (با تلفظ ایستیم بولین) به معنای «به سوی شهر» گرفته شده بود. در سال ۱۷۷۰ میلادی سلطان مصطفی سوم با ضرب سکه‌هایی که روی آن اسم اسلامبول (اسلام‌شهر) نقش بسته بود، تلاش کرد این اسم را فراگیر کند. در دورهٔ جمهوریت و از روز ۲۸ مارس سال ۱۹۳۰ ادارهٔ پست ترکیه از همگی کشورهای عالم خواست تا در مکاتبات خویش از نام استانبول استفاده کنند.
در سنه ۱۹۶ میلادی رومیان بر بیزانس مسلط شده و شهر رو به ویرانی نهاد به خصوص آنکه رومیان پایتخت جدید خویش را به نیکومدیا (کوجاالی کنونی) منتقل نموده بودند. در این سالها گروه‌های بزرگواری از رومیان به بیزانس (استانبول فعلی) مهاجرت کردند. موقعیت سوق‌الجیشی بیزانس امپراتور کنستانتین بزرگ را وا داشت لغایت در سال ۳۳۰ رم جدید را در محل بیزانتیوم بعنوان پایتخت امپراطوری روم شرقی بنا نهد که پس از مرگ وی این شهر قسطنطنیه یا کنستانتینوپولیس نامیده شد و اسم روم جدید به فراموشی سپرده شد
در ۲۹ ماه می سال ۱۴۵۳ سلطان محمد دوم فاتح پس از ۵۳ روز محاصره در حالی وارد قسطنطنیه شد که توپ او یک حفره زیاد عظیم و ابهت را در دیوارهای قسطنطنیه ایجاد کرد. محل این حفره امروزه به توپکاپی (دروازه توپ) سرشناس است. پادشاه محمد فاتح پس از ظفر استانبول آن را به عنوان سومین پایتخت امپراطوری عثمانی اعلام نمود. بعد از ظفر استانبول سلطان محمد پیروزمند کاخ توپکاپی و بازار استانبول را بنا می‌نهد و مدارس، حمامها و بناهای زیادی در شهر برپایی می‌کند. نقش معمار سینان در خلق نشانه ها معماری این دوره برجسته بوده‌است.
زمانیکه جمهوری ترکیه در سنه ۱۹۲۳ ساختن شد پایتخت آن از استانبول به آنکارا تغییر پیدا کرد. اما استانبول محوریت خویش بعنوان مرکز تجاری، صنعتی ترکیه را حفظ نمود و هم الان نیز بزرگترین شهر ترکیه می‌باشد.
استانبول در کنار دریای مرمره قرار دارد و تنگه بسفر که این دریا را به دریای سیاه متصل می‌کند، از وسط این شهر می‌گذرد. تقسیم غربی شهر در قاره اروپا (شبه جزیره تراکیه) و تقسیم شرقی آن در آسیا (شبه جزیره آناتولی) واقع است. وسعت شهر استانبول ۱۵۳۹ کیلومترمربع است.
استانبول کم و بیش گسل آناتولی شمالی واقع شده‌است این گسل از شبه جزیره آناتولی الی دریای مرمره پیوسته دارد. دو صفحه از طبقات زمین‌شناسی، آفریقا و اروپا-آسیا به یکدیگر اختناق می‌آورند این خط مرزی مسئول چند لرزش و لغزش مهلک در تاریخ معاصر بوده‌است. در سال ۱۵۰۹ زمین لرزه‌ای مهیب مایه برپایی سونامی شد و دیوارهای ساحلی شهر را تخریب و بیش از ۱۰۰ مسجد را ویران ارائه کرد و مایه کشته شدن ۱۰۰۰۰ نفر شد. در سال ۱۷۶۶ مسجد ایوب کاملاً تخریب گشت. در سال ۱۸۹۴ لرزش بسیاری از قسمت‌های بازار کبیر استانبول را نابود کرد. یک لرزش در ماه اوت سنه ۱۹۹۹ در کوجاالی در ۱۰۰ کیلومتری شرق استانبول موجب مرگ، ۱۸۰۰۰ نفر شد..
تابستان‌های گرم و نمناک و زمستان‌های سرد، بارانی و برفی خاصیت آب و هوای استانبول است. میزان بارش سالیانه استانبول به طور میانگین ۸۷۰ میلی‌متر است. میزان نم نیز بیشتر بسیار است.
به طور متوسط بیشترین درجه حرارت در طول ماه‌های مختلف زمستان بین ۷ درجه سلسیوس (۴۶ درجه فارنهایت) و ۹ درجه سلسیوس (۵۰ درجه فارنهایت) است. بارش برف در استانبول برای یک یا دو هفته در درازا فصل زمستان عادی است؛ اما گرد از این بارش‌ها می‌تواند وزین باشد. غالباً این بارش در بین ماه‌های دسامبر و مارس رخ می‌دهد.
در ماه‌های تابستان از ژوئن تا انتهای سپتامبر به طور میانگین درجه گرما روزها از ۲۸ سلسیوس (۸۲ درجه فارنهایت) شروع می‌شود. گرمترین ماه، ژوئیه با میانه درجه حرارت ۲۳٫۲ درجه سلسیوس و سردترین ماه، ژانویه با میانه درجه حرارت ۵٫۴ درجه سلسیوس است. بالاترین درجه گرما ثبت شده در استانبول ۴۰٫۵ درجه سلسیوس (۱۰۵ درجه فارنهایت) در آگوست سنه ۲۰۰۰ و پائین‌ترین درجه گرما -۱۶٫۱ درجه سلسیوس (۳ درجه فارنهایت) در فوریه سال ۱۹۲۷ بوده‌است.
این شهر الی حدودی بادخیز است و به طور متوسط (میانگین) سرعت بادی نزدیک ۱۷ کیلومتر در ساعت دارد. تابستان خشک‌ترین فصل است، هر چند تابستانها هم بارش باران وجود دارد.
نواحی استانبول به ۳ قسمت اصلی بخش می‌شود:
شبه جزیره تاریخی استانبول باستانی بخش‌ها و نواحی امین اونو و فاتح را در بر می‌گیرد. این مناطق در سواحل شمالی شاخ زرین (خلیج) واقع شده‌اند که مرکز قدیمی شهر را از قسمت‌های شمالی و جوانتر سمت اروپایی متمایز و متمرکز می‌کند. شبه جزیره تاریخی با دیواره‌های قسطنطنیه در غرب به پایان می‌رسد. شبه جزیره توسط دریای مرمره در جنوب و بسفر در شرق احاطه شده‌است.
شمال شاخ طلایی، مناطق تاریخی بَی اوغلو (Beyoğlu) و بشیکتاش (Beşiktaş) هستند که محل اسکان آخرین پادشاه بوده و زنجیره‌ای از روستاهای پیشین مانند اورتاکوی (Ortaköy) و ببک (Bebek) در وسط سواحل بسفر پیوسته می‌یابد. در بخش‌های اروپایی و آسیایی بسفر، استانبولی‌های ثروتمند عمارت‌های بزرگ چوبی زیبایی را ساخته‌اند که این عمارت و ساختمان‌ها یالی (Yalı) نامیده می‌شوند که به عنوان اقامتگاه تابستانی مورد استفاده پیمان می‌گیرد.
مناطق اوسکودر (Üsküdar) و کادیکوی (Kadıköy) که در سمت آسیایی قرار گرفته‌اند، در واقع شهرهای مستقلی هستند و امروزه مناطق بازرگانی و مسکونی مدرنی در آنها برپایی شده و نزدیک یک سوم از جمعیت استانبول در خویش جای داده‌است.
افزایش رشد گردانیدن و ساختمان‌های مسکونی بطور غالب در مناطق شمالی سمت اروپایی متمرکز گشته‌ است و بخصوص در گویه بازرگانی و مراکز خرید ماسلاک (Maslak)، لونت (Levent) و اتیلَر (Etiler) که بین پل بسفر (Boğaziçi Köprüsü) و پل سلطان مهمت فاتح (Fatih Sultan Mehmet Köprüsü) قرار گرفته‌اند، شهرت خاصی دارند.
رشد اقماری استانبول در طول نیم دوم سده بیستم بوقوع پیوست، در این سالها بخش مهمی از شهر تحت تأثیر ساخت و سازهای غیرقانونی گسترش یافت ولی در سالهای بازپسین این مناطق ویرانی و توسط ساختمان سازی‌های انبوه همانند دنیای من, Incity, دادگاه علیا و پروژه‌های مانند که بدست شرکت‌های دولتی هدایت می‌شوند (مانند توکی)، جایگزین شدند.
فعالیت فرهنگی، جهانگردی و بازرگانی و تجارت به اهمیت زندگی در شهر پیوسته خواهند داد. در حالیکه، رشد جمعیت، ترافیک، جلوگیری از تخریب خانه سازی، تجدید و نوسازی تاریخی ساختمان‌ها و عمارات و طراحی کردن یک جاده حمل و نقلی سوم به بوسفروس به طور ممتد، بوجود خواهد آمد. حیات روزانه در استانبول رنگارنگ و در حال جنبش و ادامه‌است به اتفاق با دقت بسیار در نگهداری روم، روم شرقی و عمارت‌های ترکی. استانبول اغلب اوقات مرکز و پایتخت ترکیه در مواقع تجارت، پذیرایی، سرگرمی، فرهنگی، آموزشی، خرید، جهانگردی و هنری به آمار می‌آید. بیش از نیمی از جمعیت در سرنوشت اروپایی حیات و کار می‌کنند. گروه ابهت از مردم در مناطق مسکونی، قسمت آناتولیایی حیات می‌کنند و از پل‌ها و گذرگاه‌ها برای رفتن به شغل در شهر بهره‌گیری می‌کنند.
استانبول در دوره‌های اجتماعی، فرهنگی و فعالیت‌های تجارتی و تجارت قوی آن بطور زیادی افزایش تنوع و رنگ دارد. در امتداد رستوران‌های ترکیه‌ای، خاوردور و روش‌های پخت (خوراک‌ها) در حال رشد می‌باشد در کناره بسیاری از گروه‌ها بصورت جدید رستوران‌هایی افتتاح شده‌اند. در صورتیکه ستاره‌های سرشناس دنیای موسیقی پاپ ورزشگاه‌ها را از جمعیت پر می‌کردند، فعالیت‌هایی مشابه اُپرا، پایکوبی ورزشی و هنری باله و تئاتر در سراسر سال پیوستگی داشت.
در طول فستیوال‌های فصلی ارکست‌های سرشناس دنیا، آوازهای تقسیم جمعی و گروهی، کنسرت‌ها و اثرات جاز در بیشتر مواقع می‌توانند در یک خانه کامل هم اجرا شوند. نمایش‌ها در دسته جمعی از مکان‌ها مشابه بخش‌های تاریخی همانند حاجی ایرن، برج روملی حصاری، یدیکول، حیاط برزن توپ منزل و پارک گلانه به خوبی مرکز فرهنگی آتاترک، سالن کنسرت جمال رشید ری و سالن‌های نوین و جدید تئاتر و سایر فضاهای آزاد برگزار می‌شود. برای مواردی همانند زندگی شبانه، چندی از باشگاه‌های ورزشی، دیسکوها، بارها (مشروب فروشی‌ها)، چادرهای صحرایی، نمایشگاه‌ها و رستوران‌ها با موزیک همراه هستند. تعداد کلوپ‌ها رستوران‌ها و دیکسوها افزایش مکشوف و به محل‌های فضای باز در تابستان منتقل می‌شوند.
خانه‌های سنتی که یالی نامیده می‌شوند را می‌توان در طول تورهای قایق سواری بوسفروس نگریستن کرد. ذیل ساخت‌های شهرنشینی دایماً در حال تغییر و تحول است. ساختمان‌های سنتی عثمانی از چوب ساخته شده بودند. در دهه‌های پیشین تعداد زیادی از ساختارهای بلند در تقریبا شهر ساخته شده بودند که این عمل رشد سریع جمعیت را منجر شد. با محاصره شدن شهرها مردم به استانبول به عنوان شهری با سرعت رشد تند جذب شدند. کامیابی و پیروزی‌های زیر ساختاری تا اواسط سنه ۱۹۹۰ دربرگیرنده تجزیه و تحلیل دشوار فضولات شفا شرایط شدامد و درمان کیفیت هوا با پروا افزایش استفاده از گاز طبیعی می‌باشد. علی‌رغم، بوجودآمدن آلودگی هوا و آب بدست تعداد زیادی از کارخانه‌ها، وسایل نقلیه موتوری و خانواده‌های خصوصی، آلودگی هوا توسط شدامد به نگرانی جمعیت استانبول اضافه می‌کند. بیماریهای چون برونشیت و آسم بطور معمول در وسط ساکنین مناطق بزرگ‌تر و وسیعتر شهر کمتر نگریستن می‌شود زیرا که تراکم جمعیت در تقرب این مناطق کمتر است.
بیشتر مکان‌های عمومی برای شنا کردن در شهر در باکرکوی، کوجوک جکمجه سارییی و بوسفروس می‌باشند. در بیرون شهر جزایر پرینسس دریای مرمر، سیلیوری و توزلا مانند کیلیوس و سیله در دریای سیاه وجود دارد. جزایر پرینسس، آدالاری، پرنس دسته جمعی از جزایر دریای مرمر، جنوب کارتال و پندیک هستند. کاج و سخیف نئوکلاسیک کاج سنگی (چوبی) و هنر عصر جدید روش عمارت‌های بزرگ تابستانی عصر عثمانی از قرن‌های نوزدهم و بیستم، کالسکه‌های اسبی (وسایل نقلیه موتوری مجاز نبودند) و رستوران‌های ماهی یک قصد عمومی را ساختن می‌دهند. آن‌ها می‌توانند توسط معبر قایق‌ها و معبرهای پر سرعت دنیز اوتوبوسو از امینونو و کارتال برسند. ۹ جزیره، در ۴ ناحیه قرار گرفته‌است. سیله یک منطقه و پناهگاه ساحلی ساخته شده و نامی ترکیه در دریای سیاه، در ۵۰ کیلومتری استانبول است. کیلیوس یک پناهگاه ساحلی آرام است که از درب شمالی اروپایی بوسفروس در دریای سیاه دور نیست. محل نکوداشتن برای شنا کردن است و در سال‌های گذشته در میانی ساکنین استانبول به عنوان مکانی برای گردش عمومی بوده‌است. کیلیوس یک پارک ساحلی همراه با رستوران‌ها (ماهی) می‌باشد. مجله «نیوزویک» اخیراً استانبول را شهر متصل کننده اروپا نامیده‌است. پس از چند دهه از کوشش در رسیدن شرقی، افتخارات استانبول در کشف مجدد از یک شناخت امروزین و جدید بود، تقدیر اروپایی آن از سردترین شهرها در جهان بوده‌است. زیبایی‌های زیادی هستی دارد، هنوزه شهر هوای ابری همراه با بازارها، کلیساهای روم شرقی و عمارات عثمانی را دارا می‌باشد.
ریشه شهرنشینی استانبول بدست بسیاری از جوامع شکل گرفته‌است. بیشتر جمعیت استانبول را ترکان استانبولی و بیشتر دین جمعیت اسلام است.[۶] اقلیت‌های مذهبی عبارت‌اند از کلیسای مسیحیان شرقی ارتدکس، کلیسای وابسته به پاپ ارامنه مسیحی (ارامنه) و یهودیان سفاردی در دهکده‌های کوچک استانبول، ارمنیان، یهودیان و یونیان ساکن هستند.
در برخی از قسمت‌ها مثل کوزگونجوک یک کلیسای ارامنه بعد از یک کنیسه یهودیان وجود دارد و در بخش‌های سایر جاده یک کلیسای ارتدکس یونان در تقرب یک مسجد به چشم می‌خورد. جایگاه رئیس قسطنطنیه، رهبر روحانی و معنوی کلیسای ارتدکس قسطنطنیه در استانبول است. همچنین طبق آن جا، اسقف اعظم جامعه ترکیه (کلیسای شرقی ارتدکس)، یک اسقف اعظم کلیسای ارمنیان منوط به پاپ و ترکیه کبیر در آن جا یعنی استانبول می‌باشد.
شهر بصورت سنتی، جایگاه سرپرست جهانی است، برای بیشتر کلیساهای ارتدکس و اسقف اعظم ارمنیان همانند اسقف اعظم جامعه ارتدکس ترکیه همین‌طور است. اقلیت‌های یونانی و ارمنی پس از دگرگونی ها جنگ جهانی اول که به تبعیض و تفرقه و سرکوب دایمی منجر گردید هنوز در استانبول حیات می‌کنند. در سال ۱۹۴۲ یک مالیات گزیده تر تعیین شده بود. در سال ۱۹۶۴ تمام یونانی‌ها (در نزدیک ۰۰۰/۱۰۰ نفر) بدون شهروند شدن ترکیه از ترکیه برگردانده شدند. امروزه بیشتر یونانی‌های ترکی و ارمنیان در استانبول و یا در تقرب استانبول زندگی می‌کنند..
جمعیت شهرهای ابهت در درازا ۲۵ سنه بین سال‌های ۱۹۸۰ و ۲۰۰۵ بیشتر از ۳ برابر شده‌است. ۶۵ درصد از تمام استانبولی‌ها در تقسیم اروپایی و کم و بیش به ۳۵ درصد در دسته آسیایی حیات می‌کنند.
در سنه ۱۹۱۴ افزایش جمعیت با لزرش و لرزش بیش از ۵۰ درصدی با پروا به پژوهش ها برآورده شده‌است. شمار زیادی از سنه ۱۹۲۷ لغایت سال ۲۰۰۰ باره سرشماری و آمارگرفتن قرار گرفته‌اند. تعداد زیادی از سال ۲۰۰۵ و ۲۰۰۶ طبق محاسبات قبل بینی شده‌اند. جمعیت استانبول بین سال‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۸۵ به ۲ برابر رسید.
اکثریت قریب به اتفاق مردم در سراسر ترکیه و در استانبول، مسلمان، و به طور خاص اهل سنت هستند. بسیاری از سنی‌ها به تعقیب مکتب حنفی از تفکر اسلامی، اگر چه حدود ۱۰ درصد از اهل سنت از فقه شافعی فرمانبرداری می‌کنند.. بزرگترین کیش غیر سنی مسلمان ترکیه علویان با بیش از ۴٬۵ میلیون نفر جمعیت در ترکیه هستند که یک سوم از همه علویان ترک در استانبول زندگی می‌کنند
استانبول همش مرکز زندگی اقتصادی مملکت بوده‌است که این به خاطر موقعیت اتصالی بین‌المللی راه‌های مرزی زمینی و دریایی می‌باشد. آن تقریباً ۲۰ درصد از پیشه صنعتی ترکیه و ۳۸ درصد از فضای کاری صنعتی ترکیه را شامل می‌شود. بعلاوه ۵۵ درصد از تولیدات شهر ترکیه از تجارت و دادوستد و ۴۵ درصد از دادوستد کشور از عمده فروشی و ۲/۲۱ درصد تولیدات ترکیه از فراورده‌های متعدد ملی توسط می‌آید. ۴۰ درصد از مالیات‌های جمع‌آوری شده در ترکیه و ۵/۲۷ درصد از محصولات ملی ترکیه‌است. لغایت سال ۱۹۸۰، فرآوری ناخالص ملی (GDP) استانبول بطور میانگین در یک سنه ۵ درصد رشد داشته‌است.
دراواخر دهه سنه ۱۹۹۰ اقتصاد ترکیه و استانبول بطور خاص مبتلا دو شوک مهم و بنیادین شد. اول، چالش اقتصادی آسیایی بین ژوئیه ۱۹۹۷ و شروع سنه ۱۹۹۸، چالش روسیه بین اوت ۱۹۹۸ و میانه ها ۱۹۹۹ اثرات منفی در تمام قسمت‌های اقتصادی داشت به خصوص در میان صادرات، بر این اساس، یک شکل گیری جدید و دوباره اقتصادی استانبول در شروع و میانه ها ۱۹۹۹ نگریستن شد.
زمین لرزه‌ای که مرکز آن در کجاعلی بود در ۱۷ آگوست ۱۹۹۹، با دومین شوک بزرگ اقتصادی برای شهر از شرق پس از بحران موجود در روسیه ترکیب شد.
بخشی از کاهش نیروی انسانی و سرمایه به انگیزه بلای طبیعی، یک تفریق در GDP حدوداً ۲ درصدی بوده‌است. با وجود این رکود اقتصادی، اقتصاد استانبول در سال‌های پسین بهبودی یافته‌است. امروزه استانبول مرکز صنعتی ترکیه‌است. بسیاری از نقشه‌ها و طرح‌های تولیدی اصلی در شهر متمرکز شده‌است. استانبول و ایالات اطراف آن کتان، میوه، روغن زیتون، ابریشم و تنباکو تولید می‌کنند. فراورده‌های غذایی، فرآوری منسوجات، محصولات روغنی، مواد لاستیکی و فلزی، چرم، مواد شیمیایی، الکترونیکی، شیشه‌ای، ماشینی، کاغذ و محصولات کاغذی و نوشیدنی‌های الکلی از تولیدات صنعتی مهم شهر می‌باشند.
چشم انداز اصلی دیگر از اقتصاد استانبول (Tourism) گردشگری و جهانگردی است. هزاران هتل و صنعت‌های دیگر مرتبط با جهانگردی در استانبول هستی دارد که به گردشگران و بازدیدکنندگان به طور حرفه‌ای خدمت می‌کنند.
کفاف صابون‌های میوه‌ای ویتامینه ترکیه شهرتی جهانی دارند.
شهر استانبول شاهراه ارتباطی بین نواحی مختلف جهان است و جاده‌های بین‌المللی فراوانی متعلق به عبور می‌کند.
متروی استانبول در سنه ۱۹۸۹ تأسیس شده و هم‌اکنون حائز ۹ خط و ۷۳ ایستگاه می‌باشد. همچنین متروی باستانی و حقیر استانبول با اسم تونل در سال ۱۸۷۵ با دو ایستگاه ساخته شده بوده.
ایستگاه سیرکجی، واپسین توقف گاه یا ایستگاه برای تمام مسیر آهن‌ها در سمت اروپایی است. فقط یک مسافت طولانی یومیه پیموده می‌شود (به بخارست). دورتر از بوسفروس در ایستگاه حیدرپاشا راه‌ها چندین برابر در طی روز به آنکارا سفر می‌کنند و کمتر از مقصدهای دیگری در آناتولیا عبور می‌کنند. در حال آماده ۲ ایستگاه وجود دارد که بدست گذرگاه بوسفروس متصل می‌شود. پروژه مارمارای آخر الامر به سیستم ریلی با یک ایستگاه تبادل کننده متصل خواهد شد که همچنین با سیستم مترو هم در ارتباط خواهد بود.
قسمتی از استانبول در کشور از اهمیت بیشتری برخوردار است. بخش کهن در golden Horn (برج طلایی) بطور عمده برای کشتیرانی خصوصی بکار گرفته می‌شود. سرویس‌های معینی به خوبی سفرهای دریایی در چند تقدیر هستی دارد مانند: پیرئوس، یونان؛ دوبرونیک، کرواسی؛ ونیز، ناپل، ایتالیا؛ مارسی، فرانسه؛ حیفا، اسرائیل در دریای مدیترانه و در ضمن اودسار، اوکراین در دریای سیاه.